BİR KELİME

6 Nisan 2026 Pazartesi

BİR KELİME = ABAKÜS





Abaküs : (İngilizce) 1. (isim, matematik) ► Sayı boncuğu.

"Kahraman vatanseverlerimiz sayılamayacak kadar çok olmakla birlikte, iktisadi vatanseverlerimiz abaküsün boncuk sayısını geçmez." - Türkân Yeşilyurt

2. (isim, mimarlık) Sütun başlığının üstüne yatay olarak konan ve kenarlarından biraz dışarı taşan taş blok; (*) abak (I).

* * * * *

Kelime Kökeni :

Latince abacus “1. her türlü masa, pano, tabla, 2. hesap tahtası” sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca ábaks, abak- άβαξ “tabla, masa, oyun veya hesap tablası” sözcüğünden alıntıdır.


Tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler :

[Ali Seydi, Lisan-ı Osmanide Müstamel Lugat-i Ecnebiye, 1911]

abaküs: Ameliyât-ı hesâbiyeyi kolaylıkla icra edebilmek için milel-i kadîme tarafından ihtira edilmiş bir alettir ki el-yevm bilardo salonlarında bulunur.



(*) Abak :  (isim) Eski Türklerde ölmüş kimselerin heykel vb. suretleri.



{ಠ,ಠ}
 |)__) 
-”-”-




not: görsel, pinterest' ten alıntıdır.




10 yorum:

  1. Yanıtlar
    1. Gürîzân merhaba,
      Bu kelimeyi hiç duymadım, internette ise sadece "robotik muhasebe yazılımı" diye bir açıklama gördüm. Bilemedim :)

      Sil
    2. Hesabtan geliyor. Biz tabii p ile kullanıyoruz. Eskiler kullanmış bunu bazı kitaplarda görmüştüm. Hesap yapan bir alete deniyor olsa gerek. :)
      Muhasebeyi kullanıyoruz ama bu yok olmuş.

      Sil
    3. Bu açıklama için çok teşekkürler :A

      Sil
  2. Çok sonradan öğrendiğim bir kelime bu :) Bizim zamanımızda abaküs yoktu. Sahi kuru fasulye ile harf yazardık da toplama işlemini nasıl öğrendik acaba, onu da mı fasulyelerle yapardık acaba; hiç hatırlamıyorum :)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Evde Yazar merhaba,
      Evet ben de fasulyelerle muhatap olmuştum :) Asırlar geçmiş üstünden gibi hissediyorum. :D

      Sil
  3. Ah abaküs mü? İlkokula gittim, mavi kırmızı beyaz boncuklara zihnimde dokundum. :)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Mindmills merhaba,
      Bir kelime ile anılara uzanmak, ne kadar hoş. :A :)

      Sil
  4. Merhabalar.
    Paylaştığınız müzik, adeta abaküs sayı boncuğunu anlatıyordu. Güzel bir seçim olmuş. Emeğinize ve gönlünüze sağlıklar dilerim.
    Abaküsün, sayı boncuğu anlamında yabancı kökenli bir kelime olduğunu çoğumuz bilmemize rağmen, 1961-1966 yılları arasında ilkokul öğrencisi iken okulumuzda abaküs var mıydı yok muydu hiç hatırlamıyorum. O zamanlar biz öğrencilerin de bir abaküsü yoktu. Çok yıllar sonra her ilkokul öğrencisinin çantasında bir sayı boncuğu olduğunu hatırlarım.
    Güzel ve isabetli bir kelime seçimi olmuş. Emeğinize ve gönlünüze sağlıklar dilerim.
    Selam ve saygılarımla.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Recep Bey merhabalar,
      Müziği fark ettiğiniz için çok mutlu oldum. :)
      Benim okul yıllarımda bu işi fasulye taneleriyle hallediyorduk. Bence o da oldukça yaratıcı bir seçimdi. O zamanları hatırlamak bile keyiflendirdi açıkçası.
      Ziyaretiniz için çok teşekkür ederim.
      Saygılarımla,

      Sil

{ಠ,ಠ}
|)__)
-”-”-