BİR KELİME = İKİRCİK

İkircik : 1. (isim, ağızlardan) ► Kuşku.

"Ali de onlar kadar sevinçliydi ya, içini bir ikircik kurdu kemiriyordu." - Yaşar Kemal

2. (isim, ağızlardan) ► Kararsızlık.

* * * * *

Kelime Kökeni :

Eski Türkçe ékirçgü “ikilik, tereddüt” sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Proto-Türkçe yazılı örneği bulunmayan *ékirçe- fiilinden Eski Türkçe +gU ekiyle türetilmiştir. (*) Proto-Türkçe fiil, Proto-Türkçe yazılı örneği bulunmayan *ékkiŕ “ikiz” sözcüğünden türetilmiştir.

(*) Proto Türkçe : Eski Asya Türkçesi ile Eski Batı Türkçesinin atası olduğu varsayılan teorik dil, Öntürkçe (Milat dolayı)

Ek açıklama :

Türkiye Türkçesi halk ağızlarında görülen bir sözcük iken Dil Devrimi döneminde yazı diline aktarıldı.

Benzer sözcükler : ikircikli, ikircim

Tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler :

Eski Türkçe: ikirçgü [Türkische Turfantexte 1-9, 900 yılından önce]

uvşak kılınçlıġ ikirçgü köŋüllüg yaŋluklar [küçük eylemli, mütereddit gönüllü insanlar]

Eski Türkçe: ikirçgün [Kaşgarî, Divan-i Lugati't-Türk, 1073]

ékirçgün ış [tereddütlü iş], köŋlüm ikirçgün boldı [gönlüm tereddüt etti]

Türkiye Türkçesi: ikircün [Kul Mes'ud, Kelile ve Dimne terc., 1347 yılından önce]

ikircünlik ve gümān göŋline düşdi

Türkiye Türkçesi: igerçin [Ahmed Vefik Paşa, Lehce-i Osmani, 1876]

igerçin: Mütereddit ... 'Çin' sahih ve sağlam demektir; zıddı igerçin. ... igerçinlik: Tereddüt, vesvese, şekk.

Türkiye Türkçesi: ikircikli [Hamit Zübeyr & İshak Refet, Anadilden Derlemeler, 1932]

ikincilikli (Niğde); ikicikli (G. Antep): tereddütlü.

{ಠ,ಠ}

 |)__) 

-”-”-

not: görsel, es.dreamstime.com' dan alınmıştır.