15 Haziran 2026 Pazartesi

BİR KELİME = ACUL




Acul : (l ince okunur, Arapça) 1. (sıfat) ► Aceleci.

"Acul bir adam."

2. (sıfat) Hızlı hareket eden.

"Geç vakit dönen zengin ve ecnebi kumarcıların acul arabalarını duymuyor." - Ömer Seyfettin

3. (zarf) Aceleyle, hızlı biçimde.

"İhtiyar ve bigâne kamer, seyrek ve ince bulutların arasından lakayt ve acul geçiyor." - Ömer Seyfettin

* * * * *

Kelime Kökeni :

Arapça √ˁcl kökünden gelen faˁūl vezninde ism-i mübalağa olan ˁacūl عجول “aceleci, hızlı” sözcüğünden alıntıdır.


Tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler :

[Ahterî-i Kebir, 1545]
Yeynicek kişi ve evegen, ˁacūl kimse.




{ಠ,ಠ}
 |)__) 
-”-”-



not: görsel, freepik.es' den alıntıdır.



12 Haziran 2026 Cuma

BİR KELİME = KADİM




Kadim : (sıfat, Arapça) Çok eski zamanda var olmuş veya eskiden beri var olan; bayrı.

"İki hanım arkadaş rastlaşıyorlar, birbirinden saklısı gizlisi olmayan iki kadim arkadaş." - Aydın Boysan

* * * * *

Birleşik Kelime olarak kullanımı :

Kadim dost : (isim) Eski dost.

Kârıkadim : (isim, Farsça kâr + Arapça kadim) Eski model.

"Büyük sofadaki iki adet kârıkadim boy saati vakit vakit şakrak seslerle harharalı öterdi." - Selim İleri

Kelam-ı Kadim : (isim, özel, din bilimi, Arapça) ► Kur'an.

* * * * *

Kelime Kökeni :

Arapça √ḳdm kökünden gelen ḳadīm قديم “önce olan, önceki, eski” sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Arapça ḳadama قَدَمَ “önden gitti, önce idi” fiilinin faˁīl vezninde sıfatıdır.

Bu kelimeyle ilintili olanlar : akdem, ikdam, kadem (kademe), kadmiyum, kıdem, kudüm, takaddüm, takdim (mukaddem, mukaddime)


Tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler :

[Aşık Paşa, Garib-name, 1330]
fāni oldı cümle kaldı ol ḳadīm



{ಠ,ಠ}
 |)__) 
-”-”-



not: görsel, pinterest' ten alıntıdır.



8 Haziran 2026 Pazartesi

BİR KELİME = FLORA




Flora : (Latince) 1. (isim, bitki bilimi) Bir ülke, bir bölge veya belirli bir yöredeki bitki türlerinin tümü; bitey.

2. (isim) Bu bitki türlerinin adını ve tanımlarını veren, şekillerini gösteren kitap.

* * * * *

Kelime Kökeni :

Yeni Latince flora “bitkiler alemi” sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Flora “Roma mitolojisinde çiçekler tanrıçası” özel isminden türetilmiştir. Bu özel isim Latince flōs, flōr- “çiçek” sözcüğünden türetilmiştir. Bu sözcük Hintavrupa Anadili yazılı örneği bulunmayan *bʰlō-s biçiminden evrilmiştir. Hintavrupa Anadilinde biçim Hintavrupa Anadili yazılı örneği bulunmayan *bʰleh₃- (*bʰlō-) “kabarmak, tomurcuklanmak, çiçek açmak” kökünden türetilmiştir.

Bu kelimeyle ilintili olanlar ; flöre, flört, passiflora


Tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler :

“bir yerde yetişen bitkilerin tümü” [Hakimiyet-i Milliye - gazete, 1933]
Ankara Ve Civarı Mecmuaî Nebatiyesi (Florası)


Türevler, bileşikler, deyimler

floral: [Hakimiyet-i Milliye - gazete, 1933]
küçük, büyük hücreli tavan tezyinlerinde style floral hakimdir.

bağırsak florası: “bağırsak bakterileri” [Ekşi Sözlük (online), 2005]
bağırsak florası: antibiyotiklerin ishal gibi yan etkileri genelde burada yaşıyan simbiyotik bakterilerin de ilaçlarca telef edilmesinin neticesidir

Diğerleri: ağız florası




{ಠ,ಠ}
 |)__) 
-”-”-




not: görsel, pixabay.com' dan alıntıdır.