F etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster
F etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster

24 Ağustos 2026 Pazartesi

BİR KELİME = FAUNA




Fauna : (isim, hayvan bilimi, Latince) ► (*)Direy.

(*) Direy : 1. (isim, hayvan bilimi) Belli bir bölgede yaşayan hayvanların tümü; fauna.

2. (isim) Bu hayvanların tanımını yapan eser.

* * * * *

Kelime Kökeni :

Yeni Latince fauna “biyolojide hayvanlar alemi” sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince fauna “hayvanlar, davar” sözcüğünden alıntıdır. Latince sözcük Latince faunus “mitolojide hayvanlar tanrısı” özel isminin çoğuludur. Bu özel isim Latince fauere “bereket vermek, bereketli olmak” fiilinden türetilmiştir.

Ek açıklama : Latince fauor/favor “bereket, nimet” aynı kökten gelir.


Tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler :

[yayın başlığı, 1939]
Sivas vilayetinin Miosen devrine ait faunası: MTA Enstitüsü Yayını

[Özön, Türkçe-Yabancı Kelimeler Sözlüğü, 1961]
fauna: Belli bir bölgenin hayvanlarının tümü.




{ಠ,ಠ}
 |)__) 
-”-”-


not: görsel, pinterest.com' dan alıntıdır.



26 Haziran 2026 Cuma

BİR KELİME = FUAYE



Fuaye : (isim, Fransızca) ► Dinlenmelik.

"Tiyatronun ışıl ışıl fuayesinde içeri doğru yürürken babam koluna girmemi istemişti." - Adalet Ağaoğlu

* * * * *

Kelime Kökeni :

Fransızca foyer “1. ocak, odak, 2. tiyatroda sigara içme salonu” sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Geç Latince focarium “ocaklık, ocak” sözcüğünden evrilmiştir. Geç Latince sözcük Latince focus “ocak, ateş” sözcüğünden +ari° ekiyle türetilmiştir.


Tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler :

[Ahmed Rasim, çeşitli yazıları, 1892]
haşarılığı tiyatroda edecek olanlar ya kulislere baş vururlar ya fuayelere.




{ಠ,ಠ}
 |)__) 
-”-”-




not: görsel, www.musical1.de sayfasından alıntıdır.




8 Haziran 2026 Pazartesi

BİR KELİME = FLORA




Flora : (Latince) 1. (isim, bitki bilimi) Bir ülke, bir bölge veya belirli bir yöredeki bitki türlerinin tümü; bitey.

2. (isim) Bu bitki türlerinin adını ve tanımlarını veren, şekillerini gösteren kitap.

* * * * *

Kelime Kökeni :

Yeni Latince flora “bitkiler alemi” sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Flora “Roma mitolojisinde çiçekler tanrıçası” özel isminden türetilmiştir. Bu özel isim Latince flōs, flōr- “çiçek” sözcüğünden türetilmiştir. Bu sözcük Hintavrupa Anadili yazılı örneği bulunmayan *bʰlō-s biçiminden evrilmiştir. Hintavrupa Anadilinde biçim Hintavrupa Anadili yazılı örneği bulunmayan *bʰleh₃- (*bʰlō-) “kabarmak, tomurcuklanmak, çiçek açmak” kökünden türetilmiştir.

Bu kelimeyle ilintili olanlar ; flöre, flört, passiflora


Tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler :

“bir yerde yetişen bitkilerin tümü” [Hakimiyet-i Milliye - gazete, 1933]
Ankara Ve Civarı Mecmuaî Nebatiyesi (Florası)


Türevler, bileşikler, deyimler

floral: [Hakimiyet-i Milliye - gazete, 1933]
küçük, büyük hücreli tavan tezyinlerinde style floral hakimdir.

bağırsak florası: “bağırsak bakterileri” [Ekşi Sözlük (online), 2005]
bağırsak florası: antibiyotiklerin ishal gibi yan etkileri genelde burada yaşıyan simbiyotik bakterilerin de ilaçlarca telef edilmesinin neticesidir

Diğerleri: ağız florası




{ಠ,ಠ}
 |)__) 
-”-”-




not: görsel, pixabay.com' dan alıntıdır.



12 Aralık 2025 Cuma

BİR KELİME = FİLİNTA




Filinta : (Almanca) 1. (isim) Namlusu kısa, kurşun atan bir tür küçük tüfek.

2. (sıfat, argo) Yakışıklı olan.

* * * * *

Birleşik Kelime olarak kullanımı :

Filinta gibi : Genç, ince uzun boylu, çevik, yakışıklı (kimse).

* * * * *

Kelime Kökeni :

Almanca Flinte “1. çakmak taşı, 2. çakmaklı tüfek” sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük İngilizce flint “çakmak taşı” sözcüğü ile eş kökenlidir. İngilizce sözcük Germence yazılı örneği bulunmayan *flī- “kıymık, taş kırığı” biçiminden türetilmiştir.

Ek açıklama : Çakmak taşlı tabanca ve tüfekler (İngilizce flintlock) Avrupa′da 17. yy ortalarında yaygınlaşmıştır. Flinte adının doğrudan tüfek için kullanılması Almancaya mahsus görünüyor.

Filinta gibi delikanlı deyimi 20. yy başlarında belirmiş olmalıdır.


Tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler :

“çakmaklı av tüfeği” [Kieffer & Bianchi, Dictionnaire Turc-Français, 1835]
filenta: fusil de chasse.







{ಠ,ಠ}
 |)__) 
-”-”-




not: görsel, internetten alıntıdır.




14 Mayıs 2025 Çarşamba

BİR KELİME = FİRAK





Firak : (isim, eskimiş, Arapça) ► Ayrılık.


Firaklı : (sıfat) Üzüntülü, dokunaklı, içe işleyen.

      "Başka türlü yazamazdı, canı isterse hem onun yazacağı çok tesirli, firaklı olurdu." - Refik Halit Karay

* * * * *

Kelime Kökeni:

Arapça frḳ kökünden gelen firāḳ, "ayrılık, birbirinden ayrı kalma" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Arapça faraḳa “ayırdı” fiilinin fiˁāl vezninde masdarıdır.





{ಠ,ಠ}
 |)__) 
-”-”-





not: gif, tenor.com dan alıntıdır.




29 Kasım 2023 Çarşamba

BİR KELİME = FAKRUZARURET






Fakruzaruret : (isim, eskimiş, Arapça) İleri derecede yoksulluk.

      "Millet, fakruzaruret içinde harap ve bitap düşmüş olabilir." - Atatürk




Kelime Kökeni :

Fakr : Arapça fḳr kökünden gelen faḳr "fakirlik, fakir olma" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça faḳīr  sözcüğünün masdarıdır.

Zaruret : Arapça ḍrr kökünden gelen ḍarūrat  "zorunluk, sıkıntı, kısıtlama" sözcüğünden alıntıdır.






{ಠ,ಠ}
 |)__) 
-”-”-





not: fotoğraf, kulturdenizi.com dan alıntıdır.






12 Aralık 2022 Pazartesi

BİR KELİME = FASARYA









Fasarya : (Rumca) 1. (sıfat, argo) Boş, anlamsız (söz).

2. (sıfat, argo) İşe yaramaz, yeteneksiz.

"Öylesine fasarya, semt takımında bile yer alamaz, her zaman yedek dururdu." - Haldun Taner







{ಠ,ಠ}
 |)__) 
-”-”-






not: kullanılan gif, gifer.com' dan alıntıdır.​






13 Aralık 2021 Pazartesi

BİR KELİME = FARZIMUHÂL












Farzımuhâl : (Arapça) 1. (zarf) Olmayacak, gerçekleşmeyecek bir şeyi olacakmış, gerçekleşecekmiş gibi düşünerek, sayarak.

2. (zarf) Tutalım ki, sayalım ki, varsayalım ki.

"Farzımuhâl bizim tekir konuşmaya başladı." - Kaystros Tyrha' dan örnek cümle





(Bu kelime blogger Bir Edip' in önerisi olarak yayına alınmıştır. Katkısından dolayı kendisine teşekkür ederim.)







{ಠ,ಠ}
|)__) 
-”-”-




not: kullanılan gif buradan alıntıdır.





2 Aralık 2021 Perşembe

BİR KELİME = FAĞFÛR










Fağfûr : (Farsça) 1. (isim) Çin imparatorlarına verilen ünvan.

2. (isim) Çin' de yapılmış kâse, tabak, vazo vb. porselen eşya.



Birleşik kelime olarak kullanımı da mevcuttur :


Kâseifağfûr : (isim, Farsça) Çin porseleninden yapılmış çanak.

"Bir dokun bin â işit kâse-i fağfûrdan.." - Şair Ali Efendi


(Bu kelime blogger KuyruksuzKedi tarafından önerilmiştir. Katkılarından dolayı kendisine teşekkür ederim.)







{ಠ,ಠ}
|)__) 
-”-”-



not: ​kullanılan gif buradan alıntıdır.




8 Eylül 2021 Çarşamba

BİR KELİME = FONETİK












Fonetik : (Fransızca) 1. (isim) Ses bilgisi.

2. (sıfat) Sesleri bütün özellikleri ve ayrıntılarıyla gösteren, sesçil.


"Esperanto, 28 harfli alfabe ile fonetik olarak yazılır."





(Bu kelime, blogger Recep Altun' un önerisi olarak yayına alınmıştır. Katkısı için teşekkür ederim.)






{ಠ,ಠ}
|)__) 
-”-”-





not: kullanılan fotoğraf Yandexten alıntıdır.




31 Ağustos 2021 Salı

BİR KELİME = FİLOLOJİ











Filoloji : (Fransızca) 1. (isim) Dili ve yazılı belgeleri dil ve tarih açısından inceleme. 

"Yıllar önce üniversitede filoloji okurken eski Yunanca öğrenmiştim."


2. (isim) Dil bilimi.

"Annem bir filolog, dil bilimi ile uğraşıyor."




(Bu kelime değerli blogger Recep Altun' un önerisi olarak yayına alınmıştır. Katkısı için teşekkür ederim.)









{ಠ,ಠ}
|)__) 
-”-”-




not: fotoğraf buradan alıntıdır.



25 Ağustos 2021 Çarşamba

BİR KELİME = FİHRİST






Fihrist : (Farsça) 1. (isim) İçindekiler.

"Önerdiğim bölümün hangi sayfada olduğunu bulmak için fihrist'e bak lütfen."

2. (isim) Alfabetik sıralamalar için kullanılan, kenarında bütün harflerin yer aldığı not defteri.

"Yeni bir fihrist almam gerekiyor."

3. (isim) Katalog. 





(Bu yayın sevgili blogger Buraneros' a ithaf edilmiştir. :) )







{ಠ,ಠ}
|)__) 
-”-”-



not: kullanılan fotoğraf Yandexten alıntıdır.



29 Haziran 2021 Salı

BİR KELİME = FEVERAN















Feveran : (Arapça) 1. (isim) Fışkırma, kaynama.

2. (isim, mecaz) Birdenbire öfkelenme, köpürme, parlama.

"Sabırlı olmak, parlamamak, duygusal feveranlardan uzak kalmak hassası da bizde çok eksik." - Haldun Taner


Birleşik kelime olarak şöyle kullanımı vardır:

Feveran etmek

"Beni dinlemeden öyle feveran etme, hiddetlenme!" - Ercüment Ekrem Talû








{ಠ,ಠ}
|)__) 
-”-”-






not: kullanılan gif burdan alıntıdır.




19 Mart 2021 Cuma

BİR KELİME = FERİŞTAH











Feriştah : (sıfat, Farsça) En iyi, en üstün.

"Sen git, feriştah'ın gelsin." -argo tabir








{ಠ,ಠ}
|)__) 
-”-”-

 

 

 

 

 

not: kullanılan gif Yandexten alıntıdır.